Centralne Towarzystwo Ogródków Jordanowskich w Warszawie

Z Słownik historyczny "Opieka nad dziećmi na ziemiach polskich w XIX-XXI wieku"

Centralne Towarzystwo Ogródków Jordanowskich w Warszawie – organizacja społeczna założona 15.06.1929 jako Towarzystwo Przyjaciół I Ogrodu Jordanowskiego w Warszawie przy ul. Bagateli przez Państwowy Urząd Wychowania Fizycznego. Głównym celem organizacji było tworzenie, prowadzenie oraz przeprowadzenie rozbudowy ogrodów jordanowskich, zapewnienie opieki nad dziećmi i młodzieżą przebywającą w ogrodach oraz szerzenie idei ogrodów jordanowskich wśród społeczeństwa. Instytucja utrzymywała się z składek członkowskich, pozyskiwała środki finansowe z państwowych instytucji, banków, osób prywatnych. Uzyskane środki były przeznaczone na akcję dożywiania dzieci w formie bezpłatnego śniadania, podwieczorku. Organizacja kupiła 100 leżaków dla dzieci, wagę lekarską. Sekcja Przyjaciół Ogrodu Pomologicznego kupiła urządzenia sportowe dla małoletnich. Dzieci miały do dyspozycji narzędzia ogrodnicze. Dla dzieci ubogich kupowano ubrania letnie. Najmłodsi mieli zapewnioną opiekę lekarską. Organizowano obchody rocznic narodowych, gwiazdkę i święcone. Każde dziecko otrzymywało kartę wstępu do ogrodu. Miesięczna opłata wstępu była uzależniona do dzielnicy i wynosiła od 0,50 zł do 3 zł. Z opłaty były zwolnione dzieci bezrobotnych rodziców lub skierowane przez ośrodki zdrowia. W 1931 przewodniczącą zarządu została Stefania Gepnerowa. 15.03.1931 organizacja utworzyła Sekcję Ogrodu Pomologicznego. Celem było utworzenie drugiego ogrodu jordanowskiego. Tego samego roku uruchomiono drugi ogród przy ul. Hożej 88. W 1932 Towarzystwo zostało przekształcone w Warszawskie Towarzystwo Ogrodów Jordanowskich. Przeciętnie w latach 1936-1937 z ogrodów towarzystwa korzystało ok. 12 tys. dzieci. W drugiej połowie lat 30. XX wieku trwała budowa ogrodów na warszawskiej Pradze. Każde dziecko przed objęciem programem dożywiania przechodziło badania lekarskie. Akcja dożywiana dzieci w latach 30. odbywała się w pięciu ogrodach.


Źródła: Statut Towarzystwa Ogrodów Jordanowskich w Warszawie, Warszawa 1937; Krótki rys działalności Towarzystwa Przyjaciół I-gi Ogrody Jordanowskiego w Warszawie, Bagatela 2, Warszawa [1931]; Sprawozdanie z działalności Sekcji Ogrodu Pomologicznego Towarzystwa Przyjaciół I Ogrodu Jordanowskiego ul. Bagatela No 2, Warszawa 1932; Sprawozdanie Towarzystwa Ogrodów Jordanowskich w Warszawie za czas od 1.IV.1936 r. do 31.III.1937 r., [Warszawa] 1936/1937; K. Radomska, Ogrody Jordanowskie, https://archive.is/20140729071911/http://www.ogrodjordanowski.pl/strona.147421.html [dostęp: 2.04.2023].