Kopciński Stefan

Z Słownik historyczny "Opieka nad dziećmi na ziemiach polskich w XIX-XXI wieku"

Kopciński Stefan – ur. 3.03.1878 w Stradlicach, zm. 10.06.1934 w Warszawie. Lekarz, pedagog, działacz społeczny. W 1897 ukończył gimnazjum w Kielcach. Studiował medycynę w Warszawie. W 1903 ukończył studia i rozpoczął pracę w Szpitalu Św. Ducha w Warszawie. Od 1905 do 1906 odbył staż specjalistyczny z dziedziny psychiatrii w szpitalu dla psychicznie i nerwowo chorych w Drewnicy. W 1905 rozpoczął pracę w szpitalu dla psychicznie i nerwowo chorych w Gedeonówce pod Smoleńskiem. W latach 1914-1916 prowadził przy kolonii polskiej w Penzie Komitet Opieki dla ok. 11 tys. uchodźców z Królestwa Polskiego. Członek i przewodniczący (1915) instytucji oświatowych Polskiego Komitetu Pomocy Ofiarom Wojny. W 1918 wrócił do kraju. Zamieszkał w Łodzi. W latach 1918-1919 pracował jako naczelny lekarz i higienista szkół powszechnych w Łodzi. W 1919 po wyborach samorządowych został ławnikiem i przewodniczącym Wydziału Oświaty i Kultury oraz Komisji Powszechnego Nauczania. Pełniąc tę funkcję wprowadził w Łodzi jako pierwszym mieście w Polsce dekret o przymusowym powszechnym i bezpłatnym nauczaniu dzieci od 7 do 13 roku życia. Pomysłodawca i aranżer szkolnictwa specjalnego w Łodzi dla dzieci niedorozwiniętych i upośledzonych oraz chorych na jaglicę. Utworzył eksperymentalną szkołę pracy i dokształceniową szkołę doświadczalną dla młodzieży od 14 do 18 roku życia. Przewodniczący Rady Szkolnej miasta Łodzi i Rady Szkolnej Okręgowej przy Kuratorium Łódzkim. W latach 1922- 1934 senator Rzeczypospolitej Polskiej. W latach 1927-1929 prezes Zarządu Głównego Związku Zawodowego Nauczycielstwa Polskich Szkół Średnich (Związek Nauczycielstwa Polskiego). Współtwórca i prezes Towarzystwa Oświaty Demokratycznej „Nowe Tory”. Członek Zarządu Głównego Robotniczego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci.

Źródła: Czy wiesz kto to jest?, red. S. Łoza, Warszawa 1938; K. Czapiński, Stefan Kopciński, „Robotnik” 1934, nr 209; J. Fijałek, Kopciński Stefan [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. XIII, Wrocław-Warszawa-Kraków 1967-1968; N. Obrębska, Działalność oświatowa i społeczna Stefana Kopcińskiego „Z Pola Walki” 1980, nr 3; T. Wojeński, Wielki realizator idei powszechnego nauczania, „Robotnik” 1934, nr 213.