Juszczyk Józef

Z Słownik historyczny "Opieka nad dziećmi na ziemiach polskich w XIX-XXI wieku"

Juszczyk Józef – ur. 22.12.1836 w Kielcach, zm. 8.02.1919 w Warszawie; przedsiębiorca, działacz społeczny, filantrop, publicysta. Kształcił się w Wyższej Szkole Realnej w Kielcach, pracował w kieleckim sądownictwie a następnie przeprowadził się do Krakowa. W 1858 zamieszkał w Warszawie. Pracował jako rachmistrz, następnie zarządzający w renomowanym zakładzie krawieckim A. Winnieckiego przy ul. Długiej. W 1861 razem z Tadeuszem Lubomirskim założył sieć bezpłatnych czytelni i bibliotek. W 1863 przy ul. Miodowej 17 otworzył własny zakład kroju i szycia, który zatrudniał ok. 70 osób (1870). Laureat złotego medalu na wszechświatowej wystawie paryskiej w 1867. W tym samym roku, we współpracy z Warszawskim Towarzystwem Dobroczynności założył jedną z pierwszych tanich kuchni w stolicy. Członek Towarzystwa od 1872. W 1876 został starszym cechmistrzem warszawskiego cechu krawieckiego. Współtwórca Spółki Zjednoczonych Krawców, przy której działały sklep oraz szkoła krawiecka. Współzałożyciel Kasy Przemysłowców Warszawskich, Kasy Pomocy dla Osób Pracujących Naukowo oraz Bazaru Rzemieślniczego. W 1893 sprzedał swój zakład krawiecki, by udzielać się w organizacjach społecznych. Główny opiekun Zakładu Sierot im. Jachowicza. Opiekował się również szwalną przy ul. Starej, gdzie naukę szycia pobierało ok. 160 dziewcząt. 27 lat sprawował nadzór nad domem pracy dla małoletnich chłopców im. Mańkowskich na Pradze. Szkoła zapewniała darmową naukę podstawową, przysposobienie do rzemiosła oraz codzienne wyżywienie. Uczyło się w niej ok. 200 chłopców. Działał także w Towarzystwie Domów Zarobkowych i Przytułków Noclegowych w Warszawie oraz komisjach społecznych działających przy Magistracie Warszawy. Autor projektu reformy nauczania rzemieślników, radca przy Wydziale Ubezpieczeń Rządowych. Aktywnie popierał ideę przyjmowania kobiet do cechu krawców i nadawania im tytułu majstra.

Źródła: M. Formanowicz, Józef Juszczyk (1836-1919), http://www.formanowicz.pl/biografie/J%C3%B3zef%20Juszczyk.pdf,(dostęp 1.03.2023); Pozytywiści warszawscy: „Przegląd Tygodniowy” 1866–1876, Seria I: Studia, rewizje, konteksty, red. A. Janicka, Białystok 2015; „Przegląd Tygodniowy” 1866-1876. Teksty, analizy komentarze, Seria I: pozytywiści, idee, programy, Tom 1: Obraz człowieka, część 1, Białystok 2019.