Dziubińska Jadwiga

Z Słownik historyczny "Opieka nad dziećmi na ziemiach polskich w XIX-XXI wieku"

Dziubińska Jadwiga – ur. 10.09.1874 w Warszawie, zm. 28.01.1937 w Warszawie; pedagog, autorka, działaczka ruchu ludowego, posłanka. Należała do zamożnej rodziny inteligenckiej. Uczestniczka zajęć na Kursach Naukowych dla Kobiet Uniwersytetu Latającego. Ukończyła studia pedagogiczne, historyczne, psychologiczne, socjologiczne i polonistyczne. Zaangażowana w działalność Czytelni Towarzystwa Dobroczynności. W latach 1897-1898 we wsi Chwaliboskie prowadziła tajne nauczanie dzieci i dorosłych i badania na temat poziomu edukacji ludności wiejskiej i ich potrzeb. Celem było wykształcenie „liderów wiejskich”. Współorganizatorka „Fermy Ogrodniczej” tzw. „Pszczelin”. Celem było wskazanie młodzieży drogi w kierunku rozważnego korzystania z zasobów ziemi ucząc zwiększania jej wydajności oraz przyzwyczajania do uczestnictwa w kulturze. Podopieczni pobierali wiedzę z takich zakresów jak: ekonomia, księgowość, pszczelarstwo, sadownictwo, ogrodnictwo, botanika, zoologia, gleboznawstwo. Od 1903 pracowała jako kierowniczka szkoły dla ochroniarek „Mariadwinku”. Z pomocą Warszawskiego Towarzystwa Przedszkolnego zorganizowała kursy nauczycielskie dla kobiet oraz kursy przygotowawcze programu nauczania dla szkoły gospodarczej przeznaczonego dla dziewcząt z Kruszynka. Nauki obejmowały: tkactwo, szycie, gotowanie, ogrodnictwo i pszczelnictwo oraz wycieczki edukacyjne W ośrodku funkcjonowała także ochronka. W latach 1909-1914 założyła szkoły w Sokołówku, Gołotczyźnie, Bratnem oraz Krasieninie. Współpracowała z Polskim Związkiem Ludowym i Towarzystwem Kółek Rolniczych. Autorka tekstów do czasopism „Siewba”, „Zaranie”, „Świt”, „Już Blisko”. W czasie I wojny światowej działała w Towarzystwie Pomocy Ofiarom Wojny w Warszawie. Pomagała polskim jeńcom zesłanym na Syberię. Po 1918 została posłanką na Sejm  z ramienia PSL „Wyzwolenia” (1919-1922). Zajmowała się kwestiami ochrony pracy, opieki społecznej i oświaty. Współautorka ustawy o ludowych szkołach rolniczych (9.07.1920). W latach 1923-1927 działała na rzecz rozpowszechniania wiedzy ze spółdzielczości i prowadziła kursy nauczycielskie.

Źródła: K. Dzimira-Zarzycka, Pierwsze ludowe posłanki. Jadwiga Dziubińska i Irena Kosmowska w Sejmie Ustawodawczym, https://historiaposzukaj.pl/wiedza,osoby,834,osoba_kosmowska_dziubinska.html, (dostęp 13.02.2023); I. Kosmowska, Dziubińska Jadwiga [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. 6, Kraków 1948; Pamięć boru : wspomnienia o Jadwidze Dziubińskiej i wybór Jej przemówień, artykułów, listów, red. Z. Mazurowa, L. Wyszmirowska, Warszawa 1968; Ustawa z dnia 9.07.1920 roku o ludowych szkołach rolniczych, Dz. U. 1920, nr 62, poz. 398; Zarys historii polskiego ruchu ludowego, red. S. Kowalczyk, t. 1, Warszawa 1963.