Chodźko Witold

Z Słownik historyczny "Opieka nad dziećmi na ziemiach polskich w XIX-XXI wieku"

Chodźko Witold – ur. 01.11.1875 w Piotrkowie Trybunalskim, zm. 17.01.1954 w Warszawie; lekarz psychiatra, neurolog, działacz społeczny, polityk. Studia medyczne ukończył na Uniwersytecie Warszawskim (1894-1900). Praktykę neurologiczną odbył w Hospital de la Pitie w Paryżu (1900) i szpitalu neurologicznym w Grazu (1900-1901). Pełnił szereg funkcji państwowych związanych z nadzorem nad służbą zdrowia (w Tymczasowej Radzie Stanu Królestwa Polskiego, Radzie Regencyjnej, gabinetach Drugiej Rzeczypospolitej), Komisarz Zakładu Ubezpieczeń Pracowników Umysłowych (1932-1939). Prezes Naczelnej Izby Lekarskiej (1929-1934). W latach 1922-1934 pełnił funkcję delegata Polski do Ligi Narodów. W latach 1924-1926 dyrektor Polskiego Komitetu Pomocy Dzieciom. Angażował się społecznie, zwłaszcza na rzecz poprawy stanu zdrowia ludności, w tym w szczególności kobiet i niemowląt. W 1905 doprowadził do zorganizowania w Lublinie „Kropli Mleka”. Działał na rzecz zwiększenia wydatków budżetu państwa na cele sanitarne i zdrowotne, ukazywał zaniedbania w zakresie higieny społecznej. Pełniąc funkcje w Ministerstwie Zdrowia Publicznego (i innych resortach) uczestniczył w budowie polskiego ustawodawstwa sanitarnego. Opracował założenia kilku ustaw sanitarnych (m.in. o obowiązkowym szczepieniu ospy prawdziwej, o zwalczaniu chorób zakaźnych). Prowadził badania nad opieką zdrowotną nad dziećmi, ich odżywianiem oraz nad higieną szkolną. Zainicjował w Polsce prace nad organizacją opieki rodzinnej nad psychicznie chorymi. Badał społeczne znaczenie uzdrowisk i zdrojolecznictwa. Zorganizował sieć lekarzy powiatowych i doprowadził do powstania Polskiego Komitetu Zwalczania Gruźlicy. Jako nadzwyczajny komisarz do walki z epidemiami organizował kontrolę bakteriologiczną na wschodnich rubieżach państwa (12.1919-07.1920, 09.1921-05.1922). Po II wojnie związany z ośrodkiem akademickim w Lublinie. W 1951 zainicjował utworzenie Zespołu Naukowo-Badawczego dla Chorób Zawodowych Wsi (później Instytut Medycyny i Higieny Wsi w Lublinie).

Źródła: Chodźko Witold [w:] Biogramy uczonych polskich. Materiały o życiu i działalności członków AU w Krakowie, TNW, PAU, PAN, cz. VI, z. 1: A-Ł, oprac. A. Śródka, Warszawa 1990; E. Herman, Neurolodzy polscy, Warszawa 1958; A. Jakliński, Dzieje Akademii Medycznej w Lublinie 1944-1974, Lublin 1974; Słownik biograficzny miasta Lublina, red. T. Radzik, J. Skarbek i A. A. Witusik, Lublin 1993; P. Szarejko, Słownik lekarzy polskich XIX wieku, t. III, Warszawa 1995.